|

| |
Kodeks postępowania cywilnego
Tytuł I. Przepisy ogólne
Tytuł I. Przepisy ogólne
Dział I. Organy egzekucyjne, ich właściwość i postępowanie w ogólności
Art. 758 [Organy] Sprawy egzekucyjne należą do właściwości sądów
rejonowych i działających przy tych sądach komorników.
Art. 759 [Właściwość] § 1. Czynności egzekucyjne są wykonywane przez komorników
z wyjątkiem czynności zastrzeżonych dla sądów.
§ 2. Sąd może z urzędu wydawać komornikowi zarządzenia zmierzające do
zapewnienia należytego wykonania egzekucji oraz usuwać spostrzeżone uchybienia.
Art. 759[1] [Prawo wyboru komornika] Przepisy niniejszego Kodeksu dotyczące
właściwości miejscowej komorników nie uchybiają prawu wyboru komornika
określonemu w odrębnych przepisach.
Art. 760 [Wnioski; oświadczenia] § 1. Wnioski i oświadczenia w postępowaniu
egzekucyjnym składa się bądź na piśmie, bądź ustnie do protokołu.
§ 2. W wypadku gdy według przepisów kodeksu niniejszego zachodzi potrzeba
wysłuchania strony, wysłuchanie odbywa się, stosownie do okoliczności, bądź
przez spisanie protokołu w obecności lub nieobecności drugiej strony, bądź przez
oświadczenie strony na piśmie.
Art. 760[1] [Informowanie wierzyciela] Na żądanie wierzyciela, którego
roszczenie stwierdzone jest tytułem wykonawczym lub tytułem egzekucyjnym, organ
egzekucyjny, który prowadzi egzekucję lub który jest właściwy do jej prowadzenia
według przepisów kodeksu, udzieli mu informacji, czy przeciwko dłużnikowi
prowadzone jest przez ten organ egzekucyjny postępowanie egzekucyjne, a jeżeli
tak, powiadomi go o stosowanych sposobach egzekucji oraz o wysokości
egzekwowanych roszczeń, a także o aktualnym stanie sprawy.
Art. 761 [Składanie wyjaśnień] § 1. Organ egzekucyjny może żądać od uczestników
postępowania złożenia wyjaśnień oraz zasięgać od organów administracji
publicznej, organów wykonujących zadania z zakresu administracji publicznej,
organów podatkowych, organów rentowych, banków, spółdzielczych kas
oszczędnościowo-kredytowych, przedsiębiorstw maklerskich, organów spółdzielni
mieszkaniowych, zarządów wspólnot mieszkaniowych oraz innych podmiotów
zarządzających mieszkaniami i lokalami użytkowymi, jak również innych instytucji
i osób nieuczestniczących w postępowaniu informacji niezbędnych do prowadzenia
egzekucji.
§ 2. Od wykonania takiego żądania można uchylić się w takim zakresie, w jakim
według przepisów części pierwszej Kodeksu można odmówić przedstawienia dokumentu
lub złożenia zeznań w charakterze świadka albo odpowiedzi na zadane pytanie. §
3. Dłużnik, który został zawiadomiony o wszczęciu egzekucji, obowiązany jest do
powiadomienia w terminie 7 dni organu egzekucyjnego o każdej zmianie miejsca
swego pobytu, trwającej dłużej niż jeden miesiąc. O obowiązku tym oraz o
skutkach jego zaniedbania poucza się dłużnika przy zawiadomieniu go o wszczęciu
egzekucji.
Art. 762 [Odmowa; grzywna] § 1. Za nieuzasadnioną odmowę udzielenia komornikowi
wyjaśnień lub informacji przewidzianych w artykule poprzedzającym albo za
udzielenie informacji lub wyjaśnień świadomie fałszywych osoba odpowiedzialna
może być na wniosek wierzyciela lub z urzędu ukarana przez komornika grzywną do
pięciuset złotych. Grzywną taką może być również ukarany dłużnik, który zaniedba
obowiązku powiadomienia o zmianie miejsca swego pobytu.
§ 2. Jeżeli żądanie udzielenia wyjaśnień lub informacji skierowane było do osoby
prawnej lub innej organizacji, ukaraniu grzywną podlega jej pracownik
odpowiedzialny za udzielenie wyjaśnień lub informacji, a gdyby ustalenie takiego
pracownika było utrudnione, ukaraniu podlega jej kierownik. Przed wydaniem
postanowienia komornik wysłucha kierownika. § 3. Wypis postanowienia o ukaraniu
grzywną doręcza komornik osobie ukaranej, stronom oraz prokuratorowi. § 4.
Prawomocne postanowienie komornika o ukaraniu grzywną podlega wykonaniu w drodze
egzekucji sądowej bez zaopatrywania go klauzulą wykonalności. § 5. Ukaranie
przez komornika grzywną nie zwalnia osób ukaranych od odpowiedzialności karnej
za niedopełnienie lub przekroczenie obowiązków służbowych.
Art. 762[1] [Ukaranie żołnierza] W razie uchybienia przez żołnierza w czynnej
służbie wojskowej obowiązkom, o których mowa w art. 762 § 1 i § 2, komornik,
zamiast ukarać żołnierza grzywną, występuje do dowódcy jednostki wojskowej, w
której żołnierz ten pełni służbę, z wnioskiem o pociągnięcie go do
odpowiedzialności dyscyplinarnej.
Art. 763 [Zawiadamianie] Komornik zawiadamia stronę o każdej dokonanej
czynności, o której terminie nie była zawiadomiona i przy której nie była
obecna, i na jej żądanie udziela wyjaśnień o stanie sprawy.
Art. 764 [Środki przymusu komornika] Komornik może upomnieć, a po bezskutecznym
upomnieniu wydalić osobę, która zachowuje się niewłaściwie lub przeszkadza jego
czynnościom. W wypadku niezastosowania się do tego drugiego wezwania, komornik
może ukarać taką osobę grzywną w wysokości do dwustu złotych.
Art. 765 [Pomoc policji i wojska] § 1. W razie oporu komornik może wezwać pomocy
organów Policji. Jeżeli opór stawia osoba wojskowa, należy wezwać pomocy
właściwego organu wojskowego, chyba że zwłoka grozi udaremnieniem egzekucji, a
na miejscu nie ma organu wojskowego.
§ 2. Sposób udzielania pomocy komornikowi przy wykonywaniu czynności
egzekucyjnych, przypadki, w których należy udzielić komornikowi pomocy, sposób
postępowania, tryb występowania o udzielenie pomocy, sposób jej realizacji, a
także sposób dokumentowania wykonywanych czynności i rozliczania ich kosztów,
określa, w drodze rozporządzenia:
1) minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości - w przypadku udzielania pomocy przez Policję lub Straż
Graniczną,
2) Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości - w
przypadku udzielania pomocy przez Żandarmerię Wojskową lub wojskowe organy
porządkowe,
3) Prezes Rady Ministrów w przypadku udzielania pomocy przez Agencję
Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Agencję Wywiadu.
§ 3. W rozporządzeniu, o którym mowa w § 2, należy uwzględnić gwarancję
bezpieczeństwa komornika i uczestników postępowania, poszanowania godności osób
biorących udział w czynnościach egzekucyjnych, odpowiednie terminy wyznaczania
czynności i występowania o udzielenie pomocy, objęcie dokumentacją przebiegu
czynności i udziału w nich funkcjonariuszy udzielających pomocy oraz wskazanie
organów, na których rachunek przekazywane są należności zaliczane do kosztów
egzekucji.
Art. 766 [Posiedzenia sądowe] Sąd rozpoznaje sprawy egzekucyjne na posiedzeniu
niejawnym, chyba że zachodzi potrzeba wyznaczenia rozprawy albo wysłuchania na
posiedzeniu stron lub innych osób. W sprawach tych sąd wydaje orzeczenia w
formie postanowień.
Art. 767 [Skarga na czynności komornika] § 1. Na czynności komornika przysługuje
skarga do sądu rejonowego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Dotyczy to także
zaniechania przez komornika dokonania czynności. Do rozpoznania skargi na
czynności komornika właściwy jest sąd, przy którym działa komornik. Jeżeli do
prowadzenia egzekucji został wybrany komornik poza właściwością ogólną, skargę
rozpoznaje sąd, który byłby właściwy według ogólnych zasad.
§ 2. Skargę może złożyć strona lub inna osoba, której prawa zostały przez
czynności lub zaniechanie komornika naruszone bądź zagrożone. § 3. Skarga na
czynność komornika powinna czynić zadość wymaganiom pisma procesowego oraz
określać zaskarżoną czynność lub czynność, której zaniechano, jak również
wniosek o zmianę, uchylenie lub dokonanie czynności wraz z uzasadnieniem. § 4.
Skargę wnosi się do sądu w terminie tygodniowym od dnia czynności, gdy strona
lub osoba, której prawo zostało przez czynność komornika naruszone bądź
zagrożone, była przy czynności obecna lub była o jej terminie zawiadomiona, w
innych wypadkach - od dnia zawiadomienia o dokonaniu czynności strony lub osoby,
której prawo zostało przez czynności komornika naruszone bądź zagrożone, a w
braku zawiadomienia - od dnia, w którym czynność powinna być dokonana. Odpis
skargi sąd przesyła komornikowi, który w terminie trzech dni na piśmie sporządza
uzasadnienie dokonania zaskarżonej czynności lub przyczyn jej zaniechania oraz
przekazuje je wraz z aktami sprawy do sądu, do którego skargę wniesiono, chyba
że skargę w całości uwzględnia, o czym zawiadamia sąd i skarżącego oraz
zainteresowanych, których uwzględnienie skargi dotyczy.
Art. 767[1] (uchylony)
Art. 767[2] [Termin na rozpoznanie skargi] § 1. Sąd rozpoznaje skargę w terminie
tygodniowym od dnia jej wpływu do sądu, a gdy skarga zawiera braki formalne,
które podlegają uzupełnieniu, w terminie tygodniowym od jej uzupełnienia.
§ 2. Wniesienie skargi nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego ani wykonania
zaskarżonej czynności, chyba że sąd zawiesi postępowanie lub wstrzyma dokonanie
czynności.
Art. 767[3] [Odrzucenie skargi] Jeżeli skargę wniesiono po terminie albo nie
uzupełniono w terminie jej braków, sąd odrzuca skargę, chyba że uzna, iż
zachodzi podstawa do podjęcia czynności na podstawie art. 759 § 2. Na
postanowienie sądu o odrzuceniu skargi służy zażalenie.
Art. 767[4] [Zażalenie, kasacja] § 1. Zażalenie na postanowienie sądu
przysługuje w wypadkach wskazanych w ustawie.
§ 2. Na postanowienie sądu drugiej instancji wydane po rozpoznaniu zażalenia
skarga kasacyjna nie przysługuje.
Art. 768 [Zaskarżenie grzywny] Skargę na postanowienie komornika o ukaraniu
grzywną rozstrzyga sąd po przeprowadzeniu rozprawy, na którą wezwie strony oraz
osobę ukaraną. Sąd o rozprawie zawiadamia prokuratora. Na postanowienie sądu
przysługuje zażalenie.
Art. 769 (utracił moc)
Art. 770 [Koszty egzekucji] Dłużnik powinien zwrócić wierzycielowi koszty
niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji. Koszty ściąga się wraz z
egzekwowanym roszczeniem. Koszt egzekucji ustala postanowieniem komornik, jeżeli
przeprowadzenie egzekucji należy do niego. Na postanowienie sądu przysługuje
zażalenie stronom oraz komornikowi.
Art. 770[1] [Wykonanie bez klauzuli wykonalności] Prawomocne postanowienie
komornika w przedmiocie kosztów podlega wykonaniu po uprawomocnieniu się bez
potrzeby zaopatrywania go w klauzulę wykonalności.
Art. 771 [Zwolnienie od kosztów] Zwolnienie od kosztów sądowych, przyznane
stronie przez sąd w postępowaniu rozpoznawczym lub z którego strona korzysta z
mocy ustawy, rozciąga się także na postępowanie egzekucyjne.
Art. 772 [Upoważnienie] Minister Sprawiedliwości w drodze rozporządzenia wyda
szczegółowe przepisy o czynnościach komorników.
Art. 773 [Zbieg egzekucji] § 1. W przypadku zbiegu egzekucji administracyjnej i
sądowej co do tej samej rzeczy lub prawa majątkowego, administracyjny organ
egzekucyjny i komornik wstrzymują czynności egzekucyjne na wniosek wierzyciela,
dłużnika lub z urzędu i przekazują akta egzekucji administracyjnej i egzekucji
sądowej sądowi rejonowemu, w którego okręgu wszczęto egzekucję, w celu
rozstrzygnięcia, który organ egzekucyjny - sądowy czy administracyjny - ma dalej
prowadzić łącznie egzekucje w trybie właściwym dla danego organu. Sąd wydaje
postanowienie w terminie 14 dni, biorąc pod uwagę stan każdego z postępowań
egzekucyjnych, a jeżeli są one w równym stopniu zaawansowane, wysokość
egzekwowanych należności i kolejność ich zaspokojenia, z zastrzeżeniem § 2.
Równocześnie sąd postanawia, jakie już dokonane czynności egzekucyjne pozostają
w mocy.
§ 2. Jeżeli egzekucje są prowadzone w celu zrealizowania zastawu rejestrowego
lub skarbowego, łączne prowadzenie egzekucji przejmuje organ egzekwujący
należność korzystającą z pierwszeństwa zaspokojenia. § 3. W przypadku
wystąpienia dalszych zbiegów egzekucji do tej samej rzeczy lub prawa
majątkowego, łączne prowadzenie egzekucji przejmuje organ egzekucyjny wyznaczony
przy pierwszym zbiegu egzekucji. § 4. Na postanowienie sądu przysługuje
zażalenie stronom oraz administracyjnemu organowi egzekucyjnemu.
Art. 773[1] [Zbieg co do przedmiotu] § 1. W wypadku zbiegu egzekucji do tych
samych rzeczy, wierzytelności lub praw, dalszą egzekucję prowadzi komornik
właściwy według przepisów niniejszego kodeksu.
§ 2. Jeżeli żaden z komorników nie jest właściwy według przepisów niniejszego
kodeksu, komornik, który później wszczął egzekucję, niezwłocznie przekazuje
sprawę komornikowi, który pierwszy wszczął egzekucję, o czym zawiadamia
wierzyciela. § 3. Przekazując sprawę, komornik obowiązany jest rozliczyć koszty
egzekucji.
Art. 774 [Koszty egzekucji] Organ, który przejął dalsze łączne prowadzenie
egzekucji administracyjnej i sądowej, postanowi, w trybie dla niego właściwym,
również o kosztach czynności egzekucyjnych dokonanych przez drugi organ
egzekucyjny przed postanowieniem sądu, chociażby te czynności nie zostały
utrzymane w mocy.
Art. 775 [Zbieg egzekucji i zabezpieczenia] Przepisów art. 773 i art. 774 nie
stosuje się w razie zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowego zabezpieczenia,
jak również zbiegu zabezpieczenia administracyjnego z egzekucją sądową, z
wyjątkiem wypadków przewidzianych w art. 751.
Art. 775[1] [Obowiązek dalszego przyjmowania wniosków] Komornik, który przyjął
wniosek o wszczęcie egzekucji, do prowadzenia której nie jest właściwy według
przepisów niniejszego kodeksu, nie może odmówić przyjęcia innych wniosków o
wszczęcie egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi, jeżeli następni
wierzyciele wnoszą o przeprowadzenie egzekucji według tych samych sposobów co
wcześniejsi wierzyciele.
Dział II. Tytuły egzekucyjne i klauzula wykonalności
Art. 776 [Tytuł wykonawczy] Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy, jeżeli
ustawa nie stanowi inaczej. Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny
zaopatrzony w klauzulę wykonalności.
Art. 776[1] [Postępowanie wobec dłużnika w związku małżeńskim] § 1. Tytuł
wykonawczy wystawiony przeciwko dłużnikowi pozostającemu w związku małżeńskim
jest podstawą do prowadzenia egzekucji nie tylko z majątku osobistego dłużnika,
lecz także z pobranego przez niego wynagrodzenia za pracę lub dochodów
uzyskanych z prowadzenia przez niego innej działalności zarobkowej oraz z
korzyści uzyskanych z jego praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności
przemysłowej oraz innych praw twórcy.
§ 2. Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej, mocą której rozszerzono wspólność
majątkową, nie wyłącza prowadzenia egzekucji z tych składników majątku, które
należałyby do majątku osobistego dłużnika, gdyby umowy takiej nie zawarto. § 3.
Przepis § 2 nie wyłącza obrony dłużnika i jego małżonka w drodze powództw
przeciwegzekucyjnych, jeżeli umowa majątkowa małżeńska była skuteczna wobec
wierzyciela. § 4. Przepisy § 1-3 stosuje się odpowiednio, gdy egzekucja jest
prowadzona na podstawie samego tytułu egzekucyjnego.
Art. 777 [Tytuły egzekucyjne] § 1. Tytułami egzekucyjnymi są:
1) orzeczenie sądu prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu, jak
również ugoda zawarta przed sądem;
2) wyrok sądu polubownego lub ugoda zawarta przed takim sądem;
3) inne orzeczenia, ugody i akty, które z mocy ustawy podlegają wykonaniu w
drodze egzekucji sądowej;
4) akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje
obowiązek zapłaty sumy pieniężnej lub uiszczenia rzeczy oznaczonych co do
gatunku, ilościowo w akcie oznaczonych, albo też obowiązek wydania rzeczy
indywidualnie oznaczonej, lokalu, nieruchomości lub statku wpisanego do rejestru
gdy termin zapłaty, uiszczenia lub wydania jest w akcie wskazany;
5) akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje
obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej albo
oznaczonej za pomocą klauzuli waloryzacyjnej, gdy akt określa warunki, które
upoważniają wierzyciela do prowadzenia przeciwko dłużnikowi egzekucji na
podstawie tego aktu o całość lub część roszczenia, jak również termin, do
którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności;
6) akt notarialny, w którym właściciel nieruchomości albo wierzyciel
wierzytelności obciążonych hipoteką, niebędący dłużnikiem osobistym, poddał się
egzekucji z obciążonej nieruchomości albo wierzytelności, w celu zaspokojenia
wierzyciela hipotecznego, jeżeli wysokość wierzytelności podlegającej
zaspokojeniu jest w akcie określona wprost albo oznaczona za pomocą klauzuli
waloryzacyjnej, i gdy akt określa warunki, które upoważniają wierzyciela do
prowadzenia egzekucji o część lub całość roszczenia, jak również wskazany jest
termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli
wykonalności.
§ 2. Oświadczenie dłużnika, o którym mowa w § 1 pkt 4 lub 5, może być złożone
także w odrębnym akcie notarialnym. § 3 . Tytułem egzekucyjnym jest również akt
notarialny, w którym niebędący dłużnikiem osobistym właściciel ruchomości lub
prawa obciążonych zastawem rejestrowym albo zastawem, poddaje się egzekucji z
obciążonych składników w celu zaspokojenia zastawnika. Przepis § 1 pkt 6 stosuje
się odpowiednio.
Art. 778 [Przeciwko spółce cywilnej] Do egzekucji ze wspólnego majątku
wspólników spółki prawa cywilnego konieczny jest tytuł egzekucyjny wydany
przeciwko wszystkim wspólnikom.
Art. 778[1] [Spółki handlowe osobowe] Tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko
spółce jawnej, spółce partnerskiej, spółce komandytowej lub spółce
komandytowo-akcyjnej sąd nadaje klauzulę wykonalności przeciwko wspólnikowi
ponoszącemu odpowiedzialność bez ograniczenia całym swoim majątkiem za
zobowiązania spółki, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna,
jak również wtedy, gdy jest oczywiste, że egzekucja ta będzie bezskuteczna.
Art. 779 [Ze spadku] § 1. Do egzekucji ze spadku konieczny jest - aż do działu
spadku - tytuł egzekucyjny przeciwko wszystkim spadkobiercom.
§ 2. Jeżeli tytuł był wydany przeciwko spadkodawcy, przejście obowiązków na
spadkobierców następuje stosownie do art. 788.
Art. 780 [Z mienia zarządzanego] Jeżeli ustanowiono zarządcę masy majątkowej lub
kuratora spadku albo gdy powołano wykonawcę testamentu, do egzekucji z mienia
poddanego ich pieczy konieczny jest tytuł egzekucyjny wydany przeciwko tym
osobom. Przepis § 2 artykułu poprzedzającego stosuje się odpowiednio.
Art. 781 [Właściwość sądu] § 1. Tytułowi egzekucyjnemu pochodzącemu od sądu
nadaje klauzulę wykonalności sąd pierwszej instancji, w którym sprawa się toczy.
Sąd drugiej instancji nadaje klauzulę, dopóki akta sprawy w sądzie tym się
znajdują; nie dotyczy to jednak Sądu Najwyższego.
§ 2. Tytułom egzekucyjnym pochodzącym od sądu administracyjnego oraz innym
tytułom klauzulę wykonalności nadaje sąd rejonowy właściwości ogólnej dłużnika.
Jeżeli tej właściwości nie można ustalić, klauzulę nadaje sąd rejonowy, w
którego okręgu ma być wszczęta egzekucja, a gdy wierzyciel zamierza wszcząć
egzekucję za granicą - sąd rejonowy, w którego okręgu tytuł został sporządzony.
§ 3. Nakazowi zapłaty nadaje klauzulę wykonalności sąd, który go wydał. Nakazowi
zapłaty wydanemu przez referendarza sądowego klauzulę wykonalności nadaje sąd,
przed którym wytoczono powództwo. § 4. Wyrokowi sądu polubownego lub ugodzie
zawartej przed takim sądem klauzulę wykonalności nadaje sąd, w którym stosownie
do art. 710 złożone są akta sprawy rozpoznawanej przez sąd polubowny.
Art. 781[1] [Klauzula wykonalności] Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności sąd
rozpoznaje niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni od dnia jego
złożenia.
Art. 782 [Skład sądu] § 1. Klauzulę wykonalności nadaje sąd jednoosobowo na
wniosek wierzyciela. Tytułowi wydanemu w postępowaniu, które zostało lub mogło
być wszczęte z urzędu, sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu.
§ 2. Nakazowi zapłaty sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu niezwłocznie po
jego uprawomocnieniu się.
Art. 783 [Treść i forma klauzuli] § 1. Klauzula wykonalności powinna zawierać
stwierdzenie, że tytuł uprawnia do egzekucji, a w razie potrzeby oznaczać jej
zakres. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, tytułom egzekucyjnym
zasądzającym świadczenie w walutach obcych sąd nada klauzulę wykonalności ze
zobowiązaniem komornika do przeliczenia zasądzonej kwoty na walutę polską według
średniego kursu złotego w stosunku do walut obcych ogłoszonego przez Narodowy
Bank Polski w dniu poprzedzającym przekazanie należności wierzycielowi.
§ 2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, brzmienie
klauzuli wykonalności. § 3. Jeżeli tytułem egzekucyjnym jest orzeczenie sądu,
klauzulę umieszcza się na wypisie orzeczenia, czyniąc wzmiankę o jej wydaniu na
oryginale orzeczenia. W innych wypadkach klauzulę umieszcza się na tytule
egzekucyjnym przedstawionym przez strony.
Art. 784 [Nadanie tytułom administracyjnym] Celem uzyskania klauzuli
wykonalności tytułu pochodzącego od organu administracji państwowej lub sądu
szczególnego, który sam nie nadaje klauzuli, wierzyciel złoży sądowi w razie
potrzeby oprócz tytułu także ich zaświadczenie, że tytuł podlega wykonaniu.
Art. 785 [Uzyskanie dokumentów] Jeżeli do uzyskania klauzuli wykonalności
potrzebne jest zaświadczenie lub dokument, które według ustawy organy państwowe
obowiązane są wydać dłużnikowi, wierzyciel może również żądać ich wydania. Gdy
wierzyciel nie może uzyskać zaświadczenia lub dokumentu albo gdy chodzi o
nadanie klauzuli z urzędu, wydanie ich zarządza sąd.
Art. 786 [Ciężar dowodu] § 1. Jeżeli wykonanie tytułu egzekucyjnego jest
uzależnione od zdarzenia, które udowodnić powinien wierzyciel, sąd nada klauzulę
wykonalności po dostarczeniu dowodu tego zdarzenia w formie dokumentu urzędowego
lub prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym. Nie dotyczy to wypadku, gdy
wykonanie jest uzależnione od równoczesnego świadczenia wzajemnego, chyba że
świadczenie dłużnika polega na oświadczeniu woli.
§ 2. Jeżeli obowiązek wypłaty wynagrodzenia zasądzonego w orzeczeniu
przywracającym do pracy lub ustalonego w ugodzie jest uzależniony od podjęcia
przez pracownika pracy, klauzulę wykonalności w części dotyczącej tego
wynagrodzenia nadaje się po stwierdzeniu, że pracownik podjął pracę.
Art. 786[1] [Klauzula wykonalności dla aktu notarialnego] W postępowaniu o
nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, który określa warunki do
prowadzenia egzekucji na podstawie takiego aktu, przepis art. 786 § 1 stosuje
się odpowiednio. Nie dotyczy to wypadku, gdy warunkiem tym jest spełnienie przez
dłużnika świadczenia w określonym terminie. Sąd nada wtedy klauzulę wykonalności
po upływie tego terminu.
Art. 786[2] [Klauzula dla bankowego tytułu egzekucyjnego] § 1. W postępowaniu o
nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, sąd bada, czy
dłużnik poddał się egzekucji oraz czy roszczenie objęte tytułem wynika z
czynności bankowej dokonanej bezpośrednio z bankiem lub z zabezpieczenia
wierzytelności banku wynikającej z tej czynności.
§ 2. Jeżeli wykonanie tytułu egzekucyjnego jest uzależnione od zdarzenia, które
udowodnić powinien wierzyciel, sąd nada klauzulę wykonalności, po dostarczeniu
dowodu tego zdarzenia w formie dokumentu.
Art. 787 [Przeciwko małżonkowi dłużnika] Tytułowi egzekucyjnemu wydanemu
przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd nada klauzulę
wykonalności także przeciwko jej małżonkowi z ograniczeniem jego
odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową, jeżeli wierzyciel
wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym
wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika.
Art. 787[1] [Klauzula wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika] Tytułowi
egzekucyjnemu wydanemu przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd
nada klauzulę wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika z ograniczeniem jego
odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego
małżonków, jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że
stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem
przedsiębiorstwa.
Art. 787[2] [Skuteczność umowy majątkowej małżeńskiej] Zawarcie umowy majątkowej
małżeńskiej nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli wykonalności według
przepisów art. 787 i art. 787[1] oraz prowadzenia na podstawie tak powstałego
tytułu wykonawczego egzekucji do tych składników, które należałyby do majątku
wspólnego, gdyby umowy majątkowej nie zawarto. Przepis niniejszy nie wyłącza
obrony małżonków w drodze powództw przeciwegzekucyjnych, jeżeli umowa majątkowa
małżeńska była skuteczna wobec wierzyciela.
Art. 788 [Przejście praw i obowiązków] § 1. Jeżeli uprawnienie lub obowiązek po
powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu przeszły
na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie,
gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem
urzędowo poświadczonym.
§ 2. Za przejście uprawnień lub obowiązków, o których mowa w paragrafie
poprzedzającym, uważa się również zmiany w prawie rozporządzania mieniem
wywołane ustanowieniem zarządcy masy majątkowej, kuratora spadku lub wykonawcy
testamentu, jak również wygaśnięciem funkcji tych osób.
Art. 789 [Zbycie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa] Przepis § 1 artykułu
poprzedzającego stosuje się odpowiednio do nabywcy przedsiębiorstwa lub
gospodarstwa rolnego, jeżeli tytuł egzekucyjny stał się prawomocny przed
nabyciem.
Art. 789[1] [Wysłuchanie nabywcy przez sąd] Jeżeli wierzyciel nie może uzyskać
dokumentu stwierdzającego zbycie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego albo
gdyby uzyskanie takiego dokumentu było nadmiernie utrudnione, sąd przed nadaniem
klauzuli wykonalności wysłucha nabywcę stosownie do art. 760 § 2. Jeżeli nabywca
zaprzecza istnieniu podstaw do nadania przeciwko niemu klauzuli wykonalności,
sąd na wniosek wierzyciela, a w sprawach o alimenty lub o roszczenia z zakresu
prawa pracy, także z urzędu, wzywa nabywcę do okazania dokumentów
stwierdzających nabycie. Przepisy o wyjawieniu majątku stosuje się odpowiednio.
W razie przyznania okoliczności nabycia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa
rolnego sąd nada klauzulę wykonalności bez okazywania dokumentu stwierdzającego
nabycie.
Art. 789[2] [Podstawa egzekucji przeciwko nabywcy] § 1. Tytuł wykonawczy
wystawiony przeciwko zbywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego jest także
podstawą egzekucji przeciwko nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego,
jeżeli wierzyciel złożył wniosek o wszczęcie egzekucji w ciągu miesiąca od dnia
nabycia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio, gdy przejęcie obowiązków nastąpiło w
wyniku podziału, połączenia lub innego przekształcenia przedsiębiorstwa lub
gospodarstwa rolnego albo w wyniku wniesienia do spółki przedsiębiorstwa lub
jego zorganizowanej części dokonanego w trybie komercjalizacji i prywatyzacji
przedsiębiorstw państwowych. § 3. Przepisy § 1 i § 2 nie uchybiają przepisom o
ograniczeniu odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego
za zobowiązania zbywcy.
Art. 790 (skreślony)
Art. 791 [Wydanie nieruchomości; opróżnienie pomieszczenia] § 1. Tytuł
wykonawczy zobowiązujący do wydania ruchomości indywidualnie oznaczonych,
nieruchomości lub statku albo do opróżnienia pomieszczenia upoważnia do
prowadzenia egzekucji nie tylko przeciwko dłużnikowi, lecz przeciwko każdemu,
kto tymi rzeczami włada. Niniejszy przepis nie narusza uprawnień nabywcy w
dobrej wierze.
§ 2. Jeżeli władający uprawdopodobni dokumentem, że władanie ruchomością
indywidualnie oznaczoną, nieruchomością, pomieszczeniem lub statkiem uzyskał na
podstawie tytułu prawnego niepochodzącego od dłużnika, komornik wstrzyma się z
czynnościami egzekucyjnymi, pouczając władającego, że może w terminie tygodnia
wystąpić do sądu o ustalenie, że tytuł wykonawczy nie może być w stosunku do
niego wykonywany i o zabezpieczenie tego powództwa przez zawieszenie
postępowania egzekucyjnego. Przepisy art. 843 stosuje się odpowiednio. § 3.
Wstrzymując się z czynnościami egzekucyjnymi, komornik dokona zajęcia ruchomości
lub statku, pozostawiając te przedmioty pod dozorem władającego. § 4. W razie
braku zabezpieczenia powództwa komornik podejmie po terminie miesiąca dalsze
czynności egzekucyjne w stosunku do osoby władającej. Dalsza zmiana osoby
władającej ruchomością, nieruchomością, statkiem lub pomieszczeniem nie będzie
stanowiła przeszkody w realizacji tytułu wykonawczego.
Art. 792 [Przeciwko następcy] Jeżeli następca ponosi odpowiedzialność tylko z
określonych przedmiotów albo do wysokości ich wartości, należy w klauzuli
wykonalności zastrzec mu prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego
na ograniczoną odpowiedzialność, o ile prawo to nie jest zastrzeżone już w
tytule egzekucyjnym.
Art. 793 [Dalsze tytuły] W razie potrzeby prowadzenia egzekucji na rzecz kilku
osób lub przeciwko kilku osobom albo z kilku składowych części majątku tego
samego dłużnika, sąd oprócz pierwszego tytułu wykonawczego może wydawać dalsze
tytuły, oznaczając cel, do którego mają służyć, i ich liczbę porządkową.
Art. 794 [Ponowny tytuł] Ponowne wydanie tytułu wykonawczego zamiast utraconego
może nastąpić jedynie na mocy postanowienia sądu wydanego po przeprowadzeniu
rozprawy. Na ponownie wydanym tytule wykonawczym czyni się wzmiankę o wydaniu go
zamiast tytułu pierwotnego. W postępowaniu tym sąd ogranicza badanie do faktu
utraty tytułu wykonawczego.
Art. 795 [Zażalenie] § 1. Na postanowienie sądu co do nadania klauzuli
wykonalności przysługuje zażalenie.
§ 2. Termin do wniesienia zażalenia biegnie dla wierzyciela od daty wydania mu
tytułu wykonawczego lub postanowienia odmownego, dla dłużnika - od daty
doręczenia mu zawiadomienia o wszczęciu egzekucji.
Dział III. Wszczęcie egzekucji i dalsze czynności egzekucyjne
Art. 796 [Wszczęcie] § 1. Wniosek o wszczęcie egzekucji składa się stosownie do
właściwości sądowi lub komornikowi.
§ 2. W sprawach, które mogą być wszczęte z urzędu, egzekucja może być wszczęta z
urzędu na żądanie sądu pierwszej instancji, który sprawę rozpoznawał, skierowane
do właściwego sądu lub komornika. § 3. Egzekucja może być również wszczęta na
żądanie uprawnionego organu.
Art. 797 [Treść wniosku] We wniosku lub żądaniu przeprowadzenia egzekucji z
urzędu należy wskazać świadczenie, które ma być spełnione, oraz sposób
egzekucji. Do wniosku lub żądania należy dołączyć tytuł wykonawczy.
Art. 797[1] [Poszukiwanie majątku dłużnika] Wierzyciel może zlecić komornikowi
poszukiwanie za wynagrodzeniem majątku dłużnika.
Art. 798 [Rozwinięcie] Jeżeli dłużnikowi przysługuje wybór między świadczeniami,
które ma spełnić, a wyboru jeszcze nie dokonał, komornik, wszczynając egzekucję
celem spełnienia tych świadczeń, na wniosek wierzyciela wyznaczy dłużnikowi
odpowiedni termin do dokonania wyboru. Po bezskutecznym upływie tego terminu
wierzyciel wybierze świadczenie, które ma być spełnione.
Art. 799 [Rozwinięcie] § 1. Wierzyciel może w jednym wniosku wskazać kilka
sposobów egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi. Spośród kilku sposobów
egzekucji wierzyciel powinien zastosować najmniej uciążliwy dla dłużnika.
§ 2. Jeżeli egzekucja z jednej części majątku dłużnika oczywiście wystarcza na
zaspokojenie wierzyciela, dłużnik może żądać zawieszenia egzekucji z pozostałej
części majątku.
Art. 800 [Zakaz łączenia wniosków] § 1. Wniosków skierowanych do sądu nie można
łączyć z wnioskami skierowanymi do komornika. Nie można również łączyć wniosków,
które skierowane są do różnych sądów.
§ 2. W razie niedopuszczalnego połączenia wniosków sąd lub komornik rozpoznaje
wniosek w zakresie swej właściwości, w pozostałej zaś części wniosek przekaże
właściwemu organowi egzekucyjnemu, jeżeli wierzyciel w wyznaczonym terminie
przedstawi odpis wniosku.
Art. 801 [Wyjaśnienia dłużnika] Jeśli wierzyciel lub sąd zarządzający z urzędu
przeprowadzenie egzekucji albo uprawniony organ żądający przeprowadzenia
egzekucji nie może wskazać przedmiotów służących do zaspokojenia wierzyciela,
komornik wezwie dłużnika do złożenia wyjaśnień.
Art. 802 [Ustanowienie kuratora] Jeżeli miejsce pobytu dłużnika nie jest znane,
sąd ustanowi dla niego kuratora z urzędu, gdy egzekucja ma być wszczęta z
urzędu, w innych zaś sprawach - na wniosek wierzyciela.
Art. 803 [Granice egzekucji] Tytuł wykonawczy stanowi podstawę do prowadzenia
egzekucji o całe objęte nim roszczenie i ze wszystkich części majątku dłużnika,
chyba że z treści tytułu wynika co innego.
Art. 804 [Wyłączenie badania zasadności] Organ egzekucyjny nie jest uprawniony
do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Art. 805 [Okazanie tytułu] § 1. Przy pierwszej czynności egzekucyjnej doręcza
się dłużnikowi zawiadomienie o wszczęciu egzekucji, z podaniem treści tytułu
wykonawczego i wymienieniem sposobu egzekucji.
§ 2. Na żądanie dłużnika komornik powinien okazać mu tytuł wykonawczy w
oryginale.
Art. 805[1] [Zawiadomienie zastawnika rejestrowego] § 1. Jeżeli w toku egzekucji
zostanie ujawnione, że na zajętym przedmiocie, wierzytelności lub prawie
ustanowiony został zastaw rejestrowy, komornik zawiadomi niezwłocznie o zajęciu
zastawnika zastawu rejestrowego.
§ 2. Prowadząc egzekucję o świadczenie przekraczające dwadzieścia tysięcy
złotych, komornik obowiązany jest uzyskać z centralnej informacji o zastawach
rejestrowych dane o tym, czy dłużnik jest zastawcą zastawu rejestrowego oraz kto
jest zastawnikiem. O wszczęciu egzekucji komornik niezwłocznie zawiadamia
zastawnika zastawu rejestrowego. § 3. Jeżeli skierowano egzekucję do pojazdu
mechanicznego, a dłużnik nie wydał dowodu rejestracyjnego zajętego pojazdu,
komornik jest obowiązany uzyskać informację w centralnej informacji o zastawach
rejestrowych, czy zajęty pojazd nie jest obciążony zastawem rejestrowym. W razie
stwierdzenia, że zajęty pojazd mechaniczny jest obciążony zastawem rejestrowym,
komornik niezwłocznie zawiadomi zastawnika zastawu rejestrowego o wszczęciu
egzekucji. § 4. Sprzedaż ruchomości, wierzytelności i praw obciążonych zastawem
rejestrowym może nastąpić nie wcześniej niż po upływie tygodnia od dnia
zawiadomienia zastawnika.
Art. 806 [Przyjęcie pieniędzy] Komornik powinien na żądanie wierzyciela przyjąć
od niego pieniądze lub inne rzeczy przypadające dłużnikowi w związku z
egzekucją.
Art. 807 [Formy zabezpieczeń] Zabezpieczenie w wypadkach w księdze niniejszej
przewidzianych powinno być złożone w gotówce lub w książeczkach
oszczędnościowych. O wydaniu zabezpieczenia sąd rozstrzyga po wysłuchaniu osób
zainteresowanych. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.
Art. 808 [Depozyt] Jeżeli złożona w postępowaniu egzekucyjnym kwota pieniężna
nie podlega natychmiastowemu wydaniu, powinna być złożona na rachunek depozytowy
sądu. Przepisy art. 752 stosuje się odpowiednio.
Art. 809 [Protokół] Komornik stwierdza każdą czynność egzekucyjną protokołem,
który powinien zawierać:
1) oznaczenie miejsca i czasu czynności;
2) imiona i nazwiska stron oraz innych osób uczestniczących w czynności;
3) sprawozdanie z przebiegu czynności;
4) wnioski i oświadczenia obecnych;
5) wzmiankę o odczytaniu protokołu;
6) podpisy obecnych lub wzmiankę o przyczynie braku podpisu;
7) podpis komornika.
Art. 810 [Czas dokonywania czynności] W dni ustawowo uznane za wolne od pracy,
jako też w porze nocnej, czynności egzekucyjnych można dokonywać tylko w
wypadkach szczególnie uzasadnionych za pisemnym zezwoleniem prezesa sądu
rejonowego, które komornik na żądanie dłużnika okaże mu przy wykonywaniu
czynności.
Art. 811 [W pomieszczeniach wojskowych i policyjnych] § 1. W obrębie budynków
wojskowych i zajmowanych przez Policję, Straż Graniczną, Agencję Bezpieczeństwa
Wewnętrznego lub Agencję Wywiadu oraz na okrętach wojennych można dokonywać
czynności egzekucyjnych tylko po uprzednim zawiadomieniu właściwego komendanta i
w asyście wyznaczonego organu wojskowego, organu Policji lub przedstawiciela
Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego albo Agencji Wywiadu.
§ 2. Sposób asystowania przy wykonywaniu czynności egzekucyjnych, uwzględniając
w szczególności przypadki i miejsca, w których wymagana jest asysta organów,
sposób postępowania przy wykonywaniu asysty, tryb powiadamiania właściwych
organów, wymagane dokumenty, sposób dokumentowania wykonywanych czynności i
rozliczania ich kosztów określa, w drodze rozporządzenia:
1) Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości - w
przypadku wykonywania asysty przez Żandarmerię Wojskową lub wojskowe organy
porządkowe,
2) minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości - w przypadku wykonywania asysty przez Policję lub Straż
Graniczną,
3) Prezes Rady Ministrów w przypadku wykonywania asysty przez Agencję
Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Agencję Wywiadu.
§ 3. Do wydania rozporządzenia, o którym mowa w § 2, stosuje się art. 765 § 3.
Art. 812 [Obecność stron i świadków] § 1. Wierzyciel i dłużnik mogą być obecni
przy czynnościach egzekucyjnych. Na żądanie stron albo według uznania komornika
mogą być obecni także świadkowie, w liczbie nie większej niż po dwóch z każdej
strony.
§ 2. Komornik powinien przywołać jednego lub dwóch świadków, jeżeli dłużnik nie
jest obecny lub komornik go wydalił, chyba że zachodzi obawa, iż wskutek straty
czasu na przywołanie świadków egzekucja będzie udaremniona. § 3. Świadkami mogą
być także członkowie rodziny i domownicy dłużnika. § 4. Świadkowie nie otrzymują
wynagrodzenia.
Art. 813 [Opinia biegłych] § 1. W wypadkach wymagających zasięgnięcia opinii
biegłego, komornik zwróci się o wydanie opinii do jednego lub kilku stałych
biegłych sądowych. Jeżeli wśród stałych biegłych sądowych nie ma biegłego
wymaganej specjalności, komornik zwróci się do sądu o wyznaczenie biegłego i
odebranie od niego przyrzeczenia.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio, gdy wezwany przez komornika stały
biegły sądowy został wyłączony lub nie przyjął nałożonego na niego obowiązku z
przyczyn wskazanych w art. 280, a nie ma innego biegłego tej specjalności wśród
stałych biegłych sądowych.
Art. 814 [Otwarcie mieszkania; przeszukanie odzieży] § 1. Jeżeli cel egzekucji
tego wymaga, komornik zarządzi otworzenie mieszkania oraz innych pomieszczeń i
schowków dłużnika, jak również przeszuka jego rzeczy, mieszkanie i schowki.
Gdyby to nie wystarczyło, komornik może ponadto przeszukać odzież, którą dłużnik
ma na sobie. Komornik może to uczynić także wówczas, gdy dłużnik chce się
wydalić lub gdy zachodzi podejrzenie, że chce usunąć od egzekucji przedmioty,
które ma przy sobie.
§ 2. Jeżeli w czasie dokonywania czynności egzekucyjnych w mieszkaniu dłużnika
komornik zauważy, że dłużnik oddał poszukiwane przedmioty swemu domownikowi lub
innej osobie do ukrycia, komornik może przeszukać odzież tej osoby oraz
przedmioty, jakie ma ona przy sobie. § 3. Przeszukanie odzieży na osobie
dłużnika oraz przedmiotów, które dłużnik ma przy sobie, poza miejscem
zamieszkania, przedsiębiorstwem, zakładem oraz gospodarstwem dłużnika może
nastąpić na podstawie pisemnego zezwolenia właściwego prezesa sądu rejonowego. W
wypadkach nie cierpiących zwłoki przeszukanie może być dokonane bez zezwolenia,
jednakże czynność taka musi być niezwłocznie po dokonaniu przedstawiona do
zatwierdzenia prezesowi sądu rejonowego. § 4. Przeszukanie odzieży może być
dokonane tylko przez osobę tej samej płci, co dłużnik. Przeszukania odzieży na
żołnierzu w czynnej służbie wojskowej albo funkcjonariuszu Policji, Biura
Ochrony Rządu, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu lub Straży
Granicznej przeprowadza w obecności komornika odpowiednio żołnierz Żandarmerii
Wojskowej lub wojskowego organu porządkowego albo osoba wyznaczona przez
przełożonego funkcjonariusza.
Art. 815 [Pokwitowanie komornika] § 1. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej,
wszelkich wpłat komornikowi można dokonać gotówką lub poleceniem przelewu na
rachunek komornika, a za zgodą komornika także w inny sposób.
§ 2. Pokwitowanie komornika ma taki sam skutek jak pokwitowanie wierzyciela
sporządzone w formie dokumentu urzędowego.
Art. 816 [Ukończenie egzekucji] Po ukończeniu postępowania egzekucyjnego należy
na tytule wykonawczym zaznaczyć wynik egzekucji i tytuł zatrzymać w aktach, a
jeżeli świadczenie objęte tytułem nie zostało zaspokojone całkowicie, tytuł
zwrócić wierzycielowi.
Art. 817 [Podjęcie egzekucji] W sprawach o naruszenie posiadania ukończona
egzekucja może być podjęta na nowo na podstawie tego samego tytułu wykonawczego,
jeżeli dłużnik ponownie dokonał zmiany sprzecznej z treścią tego tytułu, a
żądanie w tym przedmiocie zostanie zgłoszone przed upływem sześciu miesięcy od
ukończenia egzekucji.
Dział IV. Zawieszenie i umorzenie postępowania
Art. 818 [Zawieszenie z urzędu] § 1. Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z
urzędu jeżeli się okaże, że wierzyciel lub dłużnik nie ma zdolności procesowej
ani przedstawiciela ustawowego. Na wniosek wierzyciela, a w wypadku gdy
egzekucja została wszczęta z urzędu bez takiego wniosku, sąd ustanowi dla
dłużnika nie mającego zdolności procesowej kuratora na czas do ustanowienia
przedstawiciela ustawowego.
§ 2. Przedstawiciel ustawowy wierzyciela lub dłużnika, jako też kurator
dłużnika, mogą zaskarżyć postanowienia sądu oraz czynności komornika dokonane w
czasie, kiedy strona nie miała należytej reprezentacji. Termin zaskarżenia
biegnie od daty, w której przedstawiciel ustawowy lub kurator otrzymał
zawiadomienie o toczącym się postępowaniu, a jeżeli wcześniej zgłosił swoje
uczestnictwo w postępowaniu - od daty tego zgłoszenia. Powtórzenia czynności już
dokonanych można żądać tylko wtedy, gdy przy wykonywaniu czynności nastąpiło
naruszenie praw strony, która nie posiadając zdolności procesowej nie miała
przedstawiciela ustawowego.
Art. 819 [Rozwinięcie] § 1. Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu
również w razie śmierci wierzyciela lub dłużnika. Postępowanie podejmuje się z
udziałem spadkobierców zmarłego.
§ 2. Jeżeli spadkobiercy dłużnika nie objęli spadku albo nie są znani, a nie ma
kuratora spadku, sąd na wniosek wierzyciela ustanowi dla nich kuratora.
Art. 819[1] [Wpływ zbycia na bieg postępowania] § 1. Zbycie przedsiębiorstwa lub
gospodarstwa rolnego po wszczęciu postępowania egzekucyjnego nie ma wpływu na
bieg tego postępowania.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie przekształcenia organizacyjnego
dłużnika będącego osobą prawną, a także spółką handlową niemającą osobowości
prawnej, jak również przekształcenia spółki cywilnej w spółkę handlową.
Art. 820 [Zawieszenie na wniosek] Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie na
wniosek wierzyciela. Na wniosek dłużnika postępowanie ulega zawieszeniu, jeżeli
sąd uchylił natychmiastową wykonalność tytułu lub wstrzymał jego wykonanie albo
dłużnik złożył zabezpieczenie konieczne według orzeczenia sądowego do zwolnienia
go od egzekucji.
Art. 821 [Rozwinięcie] § 1. Sąd może na wniosek zawiesić w całości lub części
postępowanie egzekucyjne, jeżeli złożono skargę na czynności komornika lub
zażalenie na postanowienie sądu. Zawieszenie postępowania sąd może uzależnić od
złożenia przez dłużnika zabezpieczenia.
§ 2. Jeżeli dłużnik zabezpieczy spełnienie swego obowiązku, sąd może uchylić
dokonane czynności egzekucyjne, z wyjątkiem zajęcia. § 3. Sąd może odmówić
zawieszenia postępowania albo już zawieszone postępowanie podjąć na nowo, jeżeli
wierzyciel zabezpieczy naprawienie szkody, jaka wskutek dalszego postępowania
może wyniknąć dla dłużnika.
Art. 822 [Wstrzymanie czynności komornika] Komornik wstrzyma się z dokonaniem
czynności, jeżeli przed jej rozpoczęciem dłużnik złoży niebudzący wątpliwości
dowód na piśmie, że obowiązku swojego dopełnił albo że wierzyciel udzielił mu
zwłoki. Komornik wstrzyma się również z dokonaniem czynności, jeżeli przed jej
rozpoczęciem dłużnik albo jego małżonek podniesie zarzut wynikający z umowy
małżeńskiej przeciwko dokonaniu czynności i okaże umowę majątkową małżeńską oraz
przedłoży niebudzący wątpliwości dowód na piśmie, że zawarcie umowy majątkowej
małżeńskiej oraz jej rodzaj były wierzycielowi wiadome. Wstrzymując się z
dokonaniem czynności, komornik stosownie do okoliczności podejmie działania,
które umożliwiają dokonanie czynności w przyszłości. O wstrzymaniu czynności i
jego przyczynach komornik niezwłocznie zawiadomi wierzyciela. Na polecenie
wierzyciela komornik niezwłocznie dokona czynności, która uległa wstrzymaniu.
Art. 823 [Umorzenie z mocy prawa] Postępowanie egzekucyjne umarza się z mocy
samego prawa, jeżeli wierzyciel w ciągu roku nie dokonał czynności potrzebnej do
dalszego prowadzenia postępowania lub nie zażądał podjęcia zawieszonego
postępowania. Termin powyższy biegnie od dnia dokonania ostatniej czynności
egzekucyjnej, a w razie zawieszenia postępowania - od ustania przyczyny
zawieszenia.
Art. 824 [Umorzenie z urzędu] § 1. Postępowanie umarza się w całości lub części
z urzędu:
1) jeżeli okaże się, że egzekucja nie należy do organów sądowych;
2) jeżeli wierzyciel lub dłużnik nie ma zdolności sądowej albo gdy egzekucja ze
względu na jej przedmiot lub na osobę dłużnika jest niedopuszczalna;
3) jeżeli jest oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów
egzekucyjnych.
§ 2. Umorzenie wskutek braku zdolności sądowej nastąpić może dopiero wówczas,
gdy w terminie wyznaczonym przez organ egzekucyjny brak ten nie zostanie
usunięty. W razie usunięcia braku stosuje się odpowiednio przepis art. 818 § 2.
§ 3. Z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia o zniesieniu separacji nie jest
dopuszczalne wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu
egzekucyjnego wydanego w sprawach, o których mowa w art. 567[5], oraz
rozstrzygającego o zaspokojeniu potrzeb rodziny, o świadczeniach alimentacyjnych
małżonka pozostającego w separacji względem drugiego małżonka lub względem
wspólnego małoletniego dziecka małżonków co do świadczeń za okres po zniesieniu
separacji. Wszczęte w tych sprawach postępowanie egzekucyjne umarza się z
urzędu.
Art. 825 [Umorzenie na wniosek] Organ egzekucyjny umorzy postępowanie w całości
lub części na wniosek:
1) jeżeli tego zażąda wierzyciel; jednakże w sprawach, w których egzekucję
wszczęto z urzędu lub na żądanie uprawnionego organu, wniosek wierzyciela o
umorzenie postępowania wymaga zgody sądu lub uprawnionego organu, który zażądał
wszczęcia egzekucji;
2) jeżeli prawomocnym orzeczeniem tytuł wykonawczy został pozbawiony
wykonalności;
3) jeżeli egzekucję skierowano przeciwko osobie, która według klauzuli
wykonalności nie jest dłużnikiem i która sprzeciwiła się prowadzeniu egzekucji,
albo jeżeli prowadzenie egzekucji pozostaje z innych powodów w oczywistej
sprzeczności z treścią tytułu wykonawczego;
4) jeżeli wierzyciel jest w posiadaniu zastawu zabezpieczającego pełne
zaspokojenie egzekwowanego roszczenia, chyba że egzekucja skierowana jest do
przedmiotu zastawu.
Art. 826 [Skutki umorzenia] Umorzenie postępowania egzekucyjnego powoduje
uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, lecz nie pozbawia wierzyciela
możności wszczęcia ponownej egzekucji, chyba że z innych przyczyn egzekucja jest
niedopuszczalna. Umorzenie postępowania egzekucyjnego nie może naruszać praw
osób trzecich.
Art. 827 [Wysłuchanie stron] § 1. Przed zawieszeniem lub umorzeniem postępowania
należy wysłuchać wierzyciela i dłużnika. Nie dotyczy to wypadku, gdy istnieje
wykonalne orzeczenie uzasadniające zawieszenie postępowania lub prawomocne
orzeczenie uzasadniające umorzenie postępowania albo gdy zawieszenie lub
umorzenie ma nastąpić z mocy samego prawa lub z woli wierzyciela.
§ 2. Na wniosek wierzyciela lub dłużnika organ egzekucyjny wyda zaświadczenie o
umorzeniu postępowania.
Art. 828 [Zażalenie] Na postanowienie sądu co do zawieszenia lub umorzenia
postępowania przysługuje zażalenie.
Dział V. Ograniczenia egzekucji
Art. 829 [Wyłączenia z egzekucji] Nie podlegają egzekucji:
1) przedmioty urządzenia domowego, pościel, bielizna i ubranie codzienne,
niezbędne dla dłużnika i będących na jego utrzymaniu członków jego rodziny, a
także ubranie niezbędne do pełnienia służby lub wykonywania zawodu;
2) zapasy żywności i opału niezbędne dla dłużnika i będących na jego utrzymaniu
członków jego rodziny na okres jednego miesiąca;
3) jedna krowa lub dwie kozy albo trzy owce potrzebne do wyżywienia dłużnika i
będących na jego utrzymaniu członków jego rodziny wraz z zapasem paszy i ściółki
do najbliższych zbiorów;
4) narzędzia i inne przedmioty niezbędne do osobistej pracy zarobkowej dłużnika
oraz surowce niezbędne dla niego do produkcji na okres jednego tygodnia, z
wyłączeniem jednak pojazdów mechanicznych;
5) u dłużnika pobierającego periodyczną stałą płacę - pieniądze w kwocie, która
odpowiada nie podlegającej egzekucji części płacy za czas do najbliższego
terminu wypłaty, a u dłużnika nie otrzymującego stałej płacy - pieniądze
niezbędne dla niego i jego rodziny na utrzymanie przez dwa tygodnie;
6) przedmioty niezbędne do nauki, papiery osobiste, odznaczenia i przedmioty
służące do wykonywania praktyk religijnych oraz przedmioty codziennego użytku,
które mogą być sprzedane tylko znacznie poniżej ich wartości, a dla dłużnika
mają znaczną wartość użytkową.
Art. 830 [Upoważnienie] Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem
Rolnictwa oraz Ministrem Finansów określi rozporządzeniem, jakie przedmioty
należące do rolnika prowadzącego gospodarstwo nie podlegają egzekucji.
Art. 831 [Wyłączenia z egzekucji] § 1. Nie podlegają egzekucji:
1) sumy i świadczenia w naturze wyasygnowane na pokrycie wydatków lub wyjazdów w
sprawach służbowych;
2) sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele (w szczególności
stypendia, wsparcia), chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z
urzeczywistnieniem tych celów albo z tytułu obowiązku alimentacyjnego;
3) prawa niezbywalne, chyba że możność ich zbycia wyłączono umową, a przedmiot
świadczenia nadaje się do egzekucji albo wykonanie prawa może być powierzone
komu innemu;
4) wierzytelności przypadające dłużnikowi od państwowych jednostek
organizacyjnych z tytułu dostaw, robót lub usług przed ukończeniem dostawy,
roboty lub usługi w wysokości nie przekraczającej 75% każdorazowej wypłaty,
chyba że chodzi o wierzytelność pracowników dłużnika z tytułu pracy wykonywanej
przy tychże dostawach, robotach lub usługach;
5) świadczenia z ubezpieczeń osobowych oraz odszkodowania z ubezpieczeń
majątkowych, w granicach określonych w drodze rozporządzenia przez Ministrów
Finansów i Sprawiedliwości; nie dotyczy to egzekucji mającej na celu
zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów.
§ 2. W wypadkach wymienionych w pkt 1 i 2 paragrafu poprzedzającego nie
podlegają egzekucji również sumy i świadczenia w naturze już wypłacone lub
wydane. § 3. W wypadku wymienionym w pkt 4 paragrafu pierwszego dopuszczalne
jest jednak zajęcie kwoty, która dłużnikowi przypadnie po wykonaniu dostawy,
roboty lub usługi.
Art. 832 [Koszty pogrzebu] Należności wypłacone w związku ze śmiercią tytułem
zapomogi lub jednorazowego zaopatrzenia pod jakąkolwiek nazwą albo z tytułu
ubezpieczenia na pokrycie kosztów pogrzebu podlegają egzekucji tylko na
zaspokojenie tych kosztów.
Art. 833 [Dochody] § 1. Wynagrodzenie ze stosunku pracy podlega egzekucji w
zakresie określonym w przepisach Kodeksu pracy.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do uposażeń posłów i senatorów,
należności członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich domowników z
tytułu pracy w spółdzielni, wynagrodzeń członków spółdzielni pracy oraz
wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie
utrzymania. § 3. Ograniczeń przewidzianych w § 2 nie stosuje się do
wierzytelności członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych z tytułu udziału w
dochodach spółdzielni przypadających im od wniesionych do spółdzielni wkładów. §
4. Świadczenia pieniężne przewidziane w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym
podlegają egzekucji w zakresie określonym w tych przepisach. § 5. Do egzekucji z
rent przysługujących z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i z rent
zasądzonych przez sąd lub ustalonych umową za utratę zdolności do pracy albo za
śmierć żywiciela lub wypłacanych z dobrowolnego ubezpieczenia rentowego oraz do
egzekucji ze świadczeń pieniężnych przysługujących z ubezpieczenia społecznego w
razie choroby i macierzyństwa stosuje się przepisy o egzekucji ze świadczeń
przewidzianych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
§ 6. Nie podlegają egzekucji świadczenia alimentacyjne, świadczenia rodzinne,
dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe i dla sierot zupełnych.
Art. 834 [Obliczanie dochodów] Dochody wymienione w artykule poprzedzającym
oblicza się wraz ze wszystkimi dodatkami i wartością świadczeń w naturze, lecz
po potrąceniu podatków i opłat należnych z mocy ustawy.
Art. 835 [Dochody z kilku źródeł] Jeżeli dłużnik otrzymuje dochody z kilku
źródeł, podstawę obliczenia stanowi suma wszystkich dochodów.
Art. 836 [Egzekucja ze spadku] Do czasu przyjęcia spadku egzekucja na
zaspokojenie długu spadkodawcy dopuszczalna jest tylko ze spadku. Przed
przyjęciem spadku nie może być z niego prowadzona egzekucja na zaspokojenie
osobistego długu spadkobiercy.
Art. 837 [Powołanie ograniczenia] Dłużnik może powoływać się na ograniczenie
odpowiedzialności tylko wówczas, gdy ograniczenie to zostało zastrzeżone w
tytule wykonawczym. Zastrzeżenie nie jest konieczne, jeżeli świadczenie zostało
zasądzone od nabywcy majątku, od zarządcy ustanowionego przez sąd, kuratora
spadku lub wykonawcy testamentu z powierzonego im majątku albo od Skarbu Państwa
jako spadkobiercy.
Art. 838 [Zbieg egzekucji] Gdy w wypadku zbiegu egzekucji sądowej i egzekucji
administracyjnej organ egzekucyjny sądowy prowadzi obie egzekucje, przepisy
kodeksu w przedmiocie ograniczenia egzekucji stosuje się również do należności
podlegających egzekucji administracyjnej, chyba że określone w przepisach ustawy
o egzekucji administracyjnej ograniczenia egzekucyjne są mniejsze.
Art. 839 [Wysłuchanie stron; zażalenie] § 1. Postanowienie sądu w przedmiocie
ograniczenia egzekucji powinno zapaść po wysłuchaniu stron.
§ 2. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.
Dział VI. Powództwa przeciwegzekucyjne
Art. 840 [Opozycyjne] § 1. Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia
tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:
1) przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w
szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem
egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście
obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;
2) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego
zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie
sądowe, dłużnik może powództwo oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po
zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zarzut ten
nie był przedmiotem rozpoznania w sprawie;
3) małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art.
787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym
małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także
zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść.
§ 2. Jeżeli podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu
administracyjnego, do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być
egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi.
Art. 840[1] [Odpowiednie stosowanie] Jeżeli dłużnik albo jego małżonek,
przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787 lub art.
787[1], podnosi wynikający z umowy majątkowej małżeńskiej zarzut wyłączenia lub
ograniczenia jego odpowiedzialności całością lub częścią majątku, przepis art.
840 § 1 i § 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 840[2] [Ochrona praw dłużnika] Jeżeli egzekucja prowadzona jest na
podstawie tytułu egzekucyjnego lub innego dokumentu, któremu nie nadaje się
klauzuli wykonalności, do ochrony praw dłużnika stosuje się odpowiednio przepisy
art. 840 i art. 843.
Art. 841 [O zwolnienie od egzekucji] § 1. Osoba trzecia może w drodze powództwa
żądać zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli skierowanie do niego
egzekucji narusza jej prawa.
§ 2. Jeżeli dłużnik zaprzecza prawu powoda, należy oprócz wierzyciela pozwać
również dłużnika. § 3. Powództwo można wnieść w terminie miesiąca od dnia
dowiedzenia się o naruszeniu prawa, chyba że inny termin jest przewidziany w
przepisach odrębnych.
Art. 842 [Rozwinięcie] § 1. Dopuszczalne jest również powództwo o zwolnienie
zajętego przedmiotu od egzekucji administracyjnej. Do pozwu należy dołączyć
postanowienie administracyjnego organu egzekucyjnego odmawiające żądaniu
wyłączenia przedmiotu spod egzekucji. Niezależnie od wyniku sprawy sąd nałoży
koszty procesu na osobę trzecią, powołującą w powództwie o zwolnienie przedmiotu
od egzekucji administracyjnej nowe dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy,
których nie przedstawiła w postępowaniu administracyjnym, mimo że mogła je
powołać w tym postępowaniu.
§ 2. Powództwo można wnieść w ciągu dni czternastu od doręczenia postanowienia
administracyjnego organu egzekucyjnego, a jeżeli zainteresowany wniósł zażalenie
na to postanowienie - w ciągu dni czternastu od doręczenia postanowienia
wydanego na skutek zażalenia.
Art. 843 [Właściwość; pozew; zabezpieczenie] § 1. Powództwa przewidziane w
dziale niniejszym wytacza się przed sąd rzeczowo właściwy, w którego okręgu
prowadzi się egzekucję.
§ 2. Jeżeli egzekucji jeszcze nie wszczęto, powództwo o pozbawienie tytułu
wykonawczego wykonalności wytacza się według przepisów o właściwości ogólnej. §
3. W pozwie powód powinien przytoczyć wszystkie zarzuty, jakie w tym czasie mógł
zgłosić, pod rygorem utraty prawa korzystania z nich w dalszym postępowaniu. §
4. (uchylony)
| |

|